A223 SHAJARIYAN

غمگین بودن موسیقی سنتی از نظر استاد شجریان

شانزدهمین تست سالانه انجمن بازیگران سینمای ایران عصر دیروز( ۱۵ دی ماه) با حضور محمدرضا شجریان در خانه سینما برگزار شد.

به گزارش خبرنگار ایلنا؛ محمدرضا شجریان با اشاره به وضعیت فعلی جامعه گفت: این روزها؛ روزهای مهم و خوبی است که در زندگی و تاریخ ما باقی خواهد ماند.

شجریان درباره اساتیدی که در طول سال‌ها از آنها مطلب فرا گرفته؛ گفت: اساتید من یکی دو نفر نبودند و من سعی کردم از هر کسی مطلبی بیاموزم اما استاد احمد عبادی، مهرتاش، فرامرز پاپور، دوامی، برومند و جلیل شهناز … بسیار نکته‌ها در موسیقی را به من آموختند.

شجریان با اشاره به نقش جامعه باربد در ارتقاء موسیقی و هنر کشور گفت: جامعه باربد همانطور که نقش بزرگی در سینما موسیقی ایفا کرد؛ حضور بسزایی هم در حوزه سینما داشت.

وی درباره تفاوت‌ها و شباهت‌های بازیگری و خوانندگی گفت: نوع خوانندگی من بازیگری به دنبال ندارد اما ما در بیان شعر بازیگری می‌کنیم. من همیشه به شاگردانم می‌گویم که شعر را روایت نکنند بلکه باید بازیگری کنند. خواننده باید شعر را به‌گونه‌ای بخواند که روی مخاطب تاثیر بگذارد. در بازیگری نیز صدا بسیار مهم است و یک بازیگر تئاتر هنر خود را با بیان و صدا آغاز می‌کند.

وی با ذکر خاطره‌ای از غلامحسین بنان گفت: بنان به شاگردانش می‌گفت باید همانطور که حرف می‌زنید شعر را بخوانید و نباید شعر را خارج از عرف حرف زدن خواند.

شجریان در پاسخ به سوالی درباره نقش هنر در جامعه امروز گفت: هنر وسیله‌ای برای شناخت هنرمند است اما باید دید که در پشت هنری که عرضه می‌شود چه کسی حضور دارد. هنرمند باید دقت کند همانطور که شناخته شده است؛ رفتار کند و رفتارش به صورتی نباشد که مردم را از هنر او دلزده کند.

وی ادامه داد: هنرمند حق ندارد هنر خود را در زمان‌ها و مکان‌هایی که مناسب نیست؛ عرضه کند.
شجریان با اشاره به لزوم اعتماد مردم به هنرمند افزود: در رفتار همه انسان‌ها و به خصوص هنرمندان دو نکته اساسی وجود دارد اول نگاه است و دوم صدا. هیچ فردی نمی‌تواند شخصیت و نیت خود را پشت دفتر نگاهش مخفی کند و صدا نیز به نوعی عطر آدم‌ها است. مردم به خوبی متوجه می‌شوند که چه کسی با صدای خود دروغ می‌گوید و اگر فردی فکر کند که مردم نمی‌فهمند، خود را به نفهمی زده است.

شجریان در پاسخ به سوالی درباره اهداف خود از ساختن سازهای جدید گفت: در موسیقی ایرانی نزدیک به ۱۲۰ نوع ساز وجود دارد اما متاسفانه ارکسترهای ما شکوه و عظمت ارکسترهای غربی را ندارد. پس از بررسی های بسیار متوجه شدم سازهایی که صدای بم داشته باشند در موسیقی ما کم است و بم‌ترین سازها عود است درحالی که از صدای عود بم‌تر نیز وجود دارد، پس از بررسی سازهای دنیا، سازهای جدید را طراحی کردم و هرچند بعضا مخالفت‌هایی نیز با این سازها می‌شد اما تاکنون ۹ ساز را طراحی کردم و درحالی طراحی چند ساز دیگر نیز هستم و طراحی ساز اتفاقی است که در همه جای دنیا می‌افتد.

شجریان درباره اهمیت ریتم در خوانندگی و بازیگری گفت: ریتم در همه شئون زندگی ما وجود دارد از غذا خوردن تا صحبت کردن و اساس زندگی و حرکت کائنات نیز براساس ریتم است. برای یک بازیگر و خواننده هم ریتم حرف اول را می‌زند حتی سکوت نیز باید در خدمت ریتم باشد.

شجریان در پاسخ به سوالی درباره رابطه شعر و ادبیات یا موسیقی و آواز گفت: شعر و موسیقی مکمل یکدیگرند و اما موسیقی فراتر از شعر و حتی فراتر از هر هنری است و اگر از سینما موسیقی را بگیریم؛ فیلم تاثیر خود را از دست می‌دهد

وی ادامه داد: در هر شعری یک موسیقی وجود دارد. خواننده باید موسیقی شعر را کشف کند و اگر موسیقی شعر عوض شود معنی شعر نیز عوض می‌شود. آهنگسازان موسیقی متن فیلم نیز در اصل ریتم و موسیقی فیلم را کشف می‌کنند.

شجریان در رابطه با وضعیت امروز موسیقی و رابطه جوانان با موسیقی ینتی و اصیل گفت: ما نمی‌توانیم برای افراد نسخه بدهیم که به چه نوع موسیقی گوش کنند و خود من نیز تعصب ندارم که حتما همه باید موسیقی ایرانی گوش بدهند، بلکه معتقدم باید موسیقی خوب را به اندازه‌ای تولید کنیم که مردم جذب شوند.

وی با اشاره به لزوم آموزش موسیقی در دوران کودکی گفت: آموزش موسیقی باید از دوره جنینی آغاز شود زیرا هر آهنگی که مادر گوش می‌دهد جنین او نیز می‌شنود و در نوع سلیقه کودک در آینده تاثیر دارد.

وی با اشاره به وضعیت موسیقی پاپ گفت: امروز موسیقی پاپ ایرانی موسیقی نژادی ایرانی را در خود ندارد، این موسیقی سنتی بسیار سنگین است و اینکه تصور کنیم باید کودکان نیز موسیقی سنتی گوش کنند درست نیست بلکه مهم این است که موسیقی درست گوش کنند.

شجریان در پاسخ به سوالی درباره غمگین بودن فضای موسیقی اصیل ایرانی گفت: موسیقی هر ملتی نشان‌دهنده اتفاقات و فضای است که در طول تاریخ بر آن ملت رفته است و البته باید بدانیم که بین موسیقی اصیل و سنتی تفاوت وجود دارد. موسیقی اصیل؛ سنتی نیست اما موسیقی سنتی می‌تواند اصیل هم باشد، در طول تاریخ سنت‌ها در حال نو شدن و تازه شدن است.

وی ادامه داد: اگر عده‌ای فکر می‌کنند که این موسیقی غمگین است باید ببینیم که در طول تاریخ بر مردم ما چه رفته است.

وی ادامه داد: ظرفیت و پتانسیل موسیقی ایرانی بسیار بالا است و اگر موسیقی جهان ۲ گام دارد موسیقی ایرانی صفر گام دارد و اما زمانی که شما معتقد هستید موسیقی حرام است در نتیجه موسیقیدان و هنرمند تربیت نمی‌شود و هنر موسیقی نیز بروز و ظهور پیدا نمی‌کند.

شجریان درباره اجرای هماهنگ و همزمان چند خواننده گفت: از گذشته مواردی بوده است که یک یا چند خواننده موسیقی (انسانی را روایت می‌کردند مانند داستان پیر جنگی که ۵۰ سال پیش اجرا می‌شد) اما همخوانی من با همایون فی‌البداهه و هماهنگ شده است.

وی درباره بداهه‌پردازی گفت: ارزش کار خواننده در ایران به بداهه خوانی است و لطف آواز ایرانی در بداهه‌خوانی است و باید دو شب کنسرت یک خواننده شبیه هم نباشد.

شجریان با ذکر خاطره‌ای از علی حاتمی درباره حضور آواز خود در فیلم دلشدگان گفت: در زمانی که ابتدا ازسوی علی حاتمی برای همکاری در این فیلم دعوت شدم تمایلی نداشتم زیرا خاطره خوبی از حضور خوانندگان در فیلم‌ها نداشتم و درنهایت به شرطی این کار را قبول کردم که اعلام کنند شجریان به صورت افتخاری در فیلم حضور یافته است و حتی زمانی که قصد داشتم تا لوح فشرده آن را از طریق موسسه دل‌آواز عرضه کنم حق پخش آن را خریدم.

وی درباره نحوه تهیه آوازهای این فیلم گفت: به جز تصنیف‌ها سایر آوازهای فیلم را در کوه ضبط کردم و بعد با همکاری حسین علیزاده در استودیو؛ آن را اصلاح و تقویت کردم البته نقش فریدون مشیری به عنوان سراینده اشعار و زحماتی که کشیده است بسیار مهم و قابل تقدیر است.

شجریان گفت: متاسفانه فیلم دلشدگان به اندازه‌ای سانسور شد که ارتباط شخصیت‌های فیلم از بین رفته است.

شجریان درباره حضور موسیقی در آیین‌های مذهبی مانند اذان مرحوم موذن‌زاده گفت: اذان موذن‌زاده دو خصوصیت اصلی دارد یکی آنکه این اذان در دستگاه بیات ترک اجرا شده است که با گوش ما بسیار آشنا است و دوم آنکه موذن‌زاده آن را با یک خلوص نیت خوانده است. من بیش از ۶۰ سال است که این اذان را گوش می‌دهم و تاثیر خوبی بر روی من گذاشته است.

در این مراسم که هنرمندانی همچون مهتاب نصیرپور، افشین هاشمی، ترانه علیدوستی، مهتاب کرامتی، لاله اسکندری، سمیرا ریاضی و بسیاری از هنرمندان سینما حضور داشتند؛ داود رشیدی درحالیکه سوالات را ممیزی و سپس طرح می کرد؛ با تشکر از حضور شجریان لوح تقدیری را ازسوی انجمن و به وسیله محمد سریر به وی اهدا کرد.

 

منبع : http://www.tabnak.ir/fa/news/80072/%D8%B4%D8%AC%D8%B1%D9%8A%D8%A7%D9%86-%D9%88-%D8%B9%D9%84%D8%AA-%D8%BA%D9%85%DA%AF%D9%8A%D9%86-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%86-%D9%85%D9%88%D8%B3%D9%8A%D9%82%D9%8A-%D8%B3%D9%86%D8%AA%D9%8A

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

دیدگاهتان را بنویسید